Crisis en herstelwet

Relativiteitsvereiste

In de eerste helft van 2011 heeft de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State enkele interessante uitspraken gedaan die betrekking hebben op de Crisis- en herstelwet (Chw).

In een uitspraak van 19 januari 2011 (201006426/1/r2) heeft de afdeling bepaald dat de in de Chw vervatte relativiteitsvereiste met zich brengt dat omwonenden bij een bestemmingsplanwijziging zich er niet op kunnen beroepen dat de krachtens het plan nieuw te bouwen woningen niet aan de geluidsvoorschriften voldoen. Dit tenzij die voorschriften er ook toe strekken de belangen van de omwonenden te behartigen en door de verwezenlijking van het plan deze omwonenden in die desbetreffende belangen worden geraakt. Anders gezegd: niet het feit dat betwijfeld kan worden dat in de nieuw te bouwen woningen een aanvaardbaar woon- en leefklimaat kan worden gerealiseerd door de te verwachten geluidshinder, maar de vraag of de omwonenden zelf in hun woon- en leefklimaat worden aangetast, is doorslaggevend. In een gespiegelde situatie voldeed een glastuinbouwer wel aan het relativiteitsvereiste omdat door de geprojecteerde nieuwbouw van woningen binnen de zoneringsgrenzen hij mogelijk met meer klachten omtrent milieuhinder zou kunnen worden geconfronteerd (ABRvS: 201009223/3/h1).

Belanghebbende

Op 22 april jl. (LJN:  BQ:3611) oordeelde de rechtbank Rotterdam dat een maatschap, die wel als belanghebbende als bedoeld in artikel 2:1 Awb kon worden aangemerkt, niet in haar eigen belangen wordt geraakt indien door de realisering van een woonzorgcomplex een andere onderneming (die haar onderneming drijft op het perceel van de maatschap) in haar belangen wordt aangetast. Uit deze uitspraak volgt dat de vraag wie er beroep aantekent, gelet op het relativiteitsvereiste, des te belangrijker is indien de Chw van toepassing is.

Pro forma beroep

Ook zijn enkele uitspraken gedaan over de vraag of het onder omstandigheden is toegestaan een pro forma beroep aan te tekenen. Dat is tot dusverre het geval indien het bestuursorgaan verzuimt om bij het besluit te melden dat de Chw van toepassing is en de beroepsgronden binnen de beroepstermijn moeten worden ingediend en de appellant niet wist en niet behoorde te weten dat de Chw van toepassing was. In dat geval moet de gelegenheid worden geboden de gronden van het beroep alsnog in te dienen (ABRvS, 201009334/2/r3). Dat is niet het geval indien er tussen partijen discussie bestaat over de vraag of de Chw van toepassing is, en deze blijkt uiteindelijk wel van toepassing te zijn. Dit wordt ook niet anders indien (ook) de rechtbank bij wijze van voorlopig oordeel uitgaat van het niet van toepassing zijn van de Chw en uitstel verleent voor het indienen van de gronden van het beroep (rechtbank Utrecht, LJN: BQ5327). Is de Chw van toepassing, dan is (mits het bestuursorgaan bij het bestreden besluit dit vermeldt) een pro forma beroep niet ontvankelijk en worden na ommekomst van de beroepstermijn ingediende gronden buiten beschouwing gelaten.

Opschorting inwerkingtreding besluit bij beroep

Indien tijdig een ontvankelijk beroep is aangetekend, schort dit beroep krachtens artikel 2.14 Chw de inwerkingtreding van (bijvoorbeeld) een projectbesluit op. Anders dan gebruikelijk, bijvoorbeeld na de vaststelling van een bestemmingsplan, hoeft daarvoor geen voorlopige voorziening binnen de beroepstermijn te worden gevraagd. De ontwikkelaar kan een groot belang hebben bij een spoedige inwerkintreding van het besluit.
Een verzoek tot het opheffen van de opschortende werking van het onder de Chw ingediende beroep werd door de voorzitter van de ABRvS (201100873/3/h1) afgewezen. De wetgever heeft er uitdrukkelijk voor gekozen om de inwerkingtreding van een besluit bij een ingediend beroep uit te stellen totdat op het beroep is beslist. Dit vanwege de onomkeerbare gevolgen van de gebruikmaking van het besluit. Slechts in uitzonderlijke omstandigheden (wellicht indien aannemelijk is dat de ABRvS niet binnen de wettelijke termijn van 6 maanden op het beroep beslist) zal er grond kunnen zijn voor het opheffen van de opschortende werking van het beroep.